Salondan mutfağa aceleyle gidip sonra neden mutfakta olduğunu düşündüğün oluyorsa kısa süreli hafızanı güçlendirmenin tam zamanı. Sağlık problemi ya da basit bir dikkatsizlik de olsa, birkaç yöntemle kısa süreli hafızayı daha etkili kullanabilmek mümkün.

Deniz YILDIRIM

Kısa süreli hafıza, sınırlı miktardaki bilginin sınırlı bir zaman süresi içinde geçici olarak depolanmasıdır. Alkinson ve Slıiffrin’in modelinde kısa süreli hafıza; hem depolama mekânını hem de hafıza sistemi içerisinde bilgi akışını bir bütün olarak yönlendiren kontrol süreçlerini kapsar. Bu kontrol süreçleri, yapı içerisinde sisteme büyük ölçüde bir esneklik kazandırır, ayrıca bu süreçler duyusal depolardan kısa süreli hafıza deposuna neyin gireceğine, uzun süreli hafıza deposuna hangi bilginin depolanması ve bunun nasıl yapılması gerektiğine ve uzun süreli hafıza deposundan talep edilen bilginin en iyi nasıl geri getirileceğine karar verirler.

En derindeki çocukluk hatıralarının dün gibi anımsanıp, henüz tanışılan birinin adını hemen unutmak, kısa süreli hafızanın güçsüz olduğunu gösterir. Ancak, bu durum tamamen beynin kısa süreli hafızayı depolamada güçsüz olmasından çok, kişinin odaklanma sorunu yaşamasıyla ilgili olabilir.

En son ne dedim ben?

Bu soruyu her öğrenci okul hayatında birkaç kez, ders esnasında dalıp gitmişken hocasından işitir. Güçlü bir kısa süreli hafızaya, yalnızca simültane tercümanlar değil, öğrenciler de ihtiyaç duyar. Artık hocan sana bu soruyu sorduğunda aklın başka yerlerde dahi olsa verecek bir cevabın olacak.

Güçlü bir kısa süreli hafıza için öncelikle birden fazla şeye odaklanabilmek çok önemlidir. Bunun için sadece biraz pratik yapmak gerekli. Ders çalışırken ya da kitap okurken çok yüksek sesle olmaması koşuluyla müzik dinlemek, zamanla iki şeye birden odaklanabilmene ve sınavlarda dış seslerden etkilenmemene yardımcı olur.

Hafızanın en önemli silahı, olayları ve cisimleri beyinde resmedebilmektir. Beyninde resmettiğin şeyler hafızanda kalıcılık sağlar. Mutfağa şekerlik için gittiğinde giderken beyninde şekerliği resmet. Boşu boşuna mutfağa gidip geri dönmek zorunda kalmazsın.

Her konuda olduğu gibi, kendine güvenmek de hafıza için en önemli unsurlardan biridir. Kısa süreli hafızanla ilgili sorunlar yaşıyorsan, bu tür bir sorununun olmadığını ve hafızanın gerçekten güçlü olduğunu düşün. Özellikle bir şeyi o anda hatırlamak zorunda kaldığında, hafızanın zayıf olduğunu düşünürsen asla hatırlayamazsın. Hatırlayabildiğin her şey için kendini takdir ederek özgüvenini geliştir.

Önemli tavsiyeler
- Kafein geçici olarak kısa süreli hafızayı güçlendirir, ancak aşırı kafein tüketimi ileride hafıza kayıpları ve uyku problemlerine neden olur.
- Yeterli ve düzenli uyku hafıza için çok önemlidir. Araştırmalar, uyku esnasında beynin hafızadaki olayları birleştirdiğini göstermiştir.
- İnsanların isimlerini unutmamak için, onlarla konuşurken isimleriyle birkaç kez hitap etmek, isim hafızasını geliştirir.
- Kısa süreli hafızanın en büyük düşmanı panik ve heyecandır.

Uyarı!
Hafızan gerçekten kötüleşiyor ve aynı durum aile üyelerinde de görülüyorsa, doktora gitmeyi ihmal etme.

Paylaş

• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 

Yazar hakkında